OOK BELANGRIJKE INFORMATIE OVER DIEREN IN NEDERLAND EN BELGIË
zoekmachievan actueel dierennieuws advanced


nieuws       dieren E.H.B.O.       diereninfo       Dierenartsen Nederland       Dierenartsen Belgie       contact

we zijn ook te volgen op:

 

 

 
 

Extreem dierenactivisme en waarom het meer kwaad dan goed doet

door: Rogier van Rossem


(foto: archief)

Het eerste woord van de titel beschrijft eigenlijk al een groot deel van het probleem
wat we heden ten dagen hebben met veel vormen van dieren activisme. Het is extreem
en zoals we allemaal weten zijn zaken in extreme mate vaak niet wenselijk.
Buiten het feit dat het niet wenselijk is, zou een betere vraag zijn of het enig
effect heeft om in zaken waartegen zij zich actief verzetten op deze wijze wel
werkelijk verandering teweeg brengen?
In de meeste gevallen wederom is dat antwoord volmondig nee, sterker nog door die
acties en de reactie die daarop volgt zou het zelfs kunnen verergeren.
We kunnen ons ook afvragen waar deze vorm van activisme uit voortkomt en of er een
kern van waarheid ligt in de boodschap die ze veelal naar buiten brengen.
Om deze en de andere vragen goed te beantwoorden zullen we sterk naar de feiten
moeten kijken en daarbij ook alle zienswijzen meenemen.

In beginsel heeft het woord activisme een negatieve toon en dit is onterecht. Al
eeuwen zijn er vormen van activisme , dit veelal om de problemen binnen de maatschappij
aan de kaak te stellen. Activisme is de motor achter veel verandering die ook onze
hedendaagse maatschappij vorm heeft gegeven en dat nog steeds doet.
Activisme op het gebied van dieren is niet anders. Maatschappelijke problemen met
dieren kunnen aan het voetlicht komen door activisme. Ook conservatie word veelal
ondersteund door activisme. Zo lang dit activisme dan ook omgezet wordt in activiteit,
waar het woord ook op gebaseerd is en dat doet op een wijze die oplossingsgericht
is en vooral vreedzaam kunnen er veel positieve dingen uit voortvloeien.

Helaas neemt activisme regelmatig een meer extreme vorm aan en met name in de dier
activistische wereld komt dat veelvuldig voor.
Dit is zeer te betreuren, mede ook omdat juist die acties geen enkele basis vormen
voor een oplossing, ook wordt intimidatie niet geschuwd waardoor het meer een crimineel
karakter heeft. Toch wordt door hun een doelstelling bereikt en dat is media aandacht.
Het lijkt er vaak ook op dat de acties daar ook naar zijn gemodelleerd en het bestaansrecht
van zo'n extreme organisatie garandeert. Nergens is de discussie, nergens ruimte
voor een ander geluid.
De gelijkwaardigheid ontbreekt en dit komt ook omdat de activist van mening is een
moreel verheven status te bezitten ten opzichte van de partijen waartegen zij in
actie komen.
Helaas is na die "15 minutes of fame" de meerderheid van de maatschappij de actie
alweer snel vergeten en keren we terug tot de orde van de dag, zonder wezenlijke
verandering. Dat komt vooral omdat de inhoud ontbreekt bij dergelijke acties.

Laten we de meest voorkomende argumenten eens onder de loep nemen die dergelijke
extreme groepen naar buiten brengen;
Het beroven van de vrijheid van een dier mag nooit!
Een dergelijk statement is erg subjectief in de bewoording alleen al. Vragen als;
wat is vrijheid? Zijn al erg lastig te beantwoorden.
In de wijze zoals het vaak geïnterpreteerd wordt, bedoelen ze een dier dat leeft
in de huizen en stallen van mensen, maar is dit vrijheidsberoving ? En zo ja, welke
schade loopt het dier op?
Er is gewoonweg geen eenduidig antwoord op die vragen te geven. Het hangt per
definitie van de situatie af.
In het gevallen van de megastal zullen dieren dat regelmatig als zeer stressvol
ervaren en ook de kwaliteit van leven staat soms ter discussie. Dit heeft niet veel
met huisdieren te maken echter omdat deze dieren een onderdeel vormen van onze
voedselbehoefte.
De enorme toename van de wereldbevolking , heeft de vraag naar vlees als voedselbron
enorm doen toenemen.
Er is uiteraard veel ruimte voor verbetering in de leefomstandigheden van die dieren
en dat kan veel beter worden bereikt door het goed voorlichten van een consument
en het bieden van alternatieven, dan het klakkeloos bezetten van een stal
(hetgeen voor de meeste dieren enkel meer stress en problemen zal opleveren).
Een actie moet dus niet worden gevoerd voor de aandacht die het genereert, maar
vooral gericht zijn om langdurige verandering en verbetering tot gevolg te hebben.
Ik wil even terug naar de "huisdieren" wat op zich ook weer een ongelukkige term is,
omdat er geen duidelijke definitie is van een huisdier. Alle dieren die men in de
huiselijke sfeer heeft zou het predicaat huisdier moeten hebben en omvat dus veel
meer dan enkel de hond, konijn of kat.
Problemen met huisdieren als het gaat om vrijheidsberoving zijn mogelijk nog lastiger
te kwantificeren. De kat die binnenshuis leeft wordt mogelijk gezien als een dier
dat niet een natuurlijk gedrag kan vertonen. Toch is dit wederom subjectief. Een
kat in de natuur zal actief moeten jagen om te voorzien in de levensbehoefte. Ook
zal een territorium, waarbinnen gejaagd wordt moeten worden gemarkeerd.
Katten markeren wel degelijk ook in huis en de behoefte om actief te jagen is grotendeels
verdwenen omdat ze nou eenmaal het voedsel op een presenteerblaadje krijgen. Dit
vind de kat overigens prima, want een roofdier wil primair zo weinig mogelijk energie
steken in het vangen van voedsel.
In de natuur zal na een geslaagde jacht ook rust worden genomen in een teruggetrokken
sfeer en er is daarna weinig sprake van activiteit te bespeuren.
Katten die juist "vrij" worden gelaten lopen een groter risico op letsel, het overdragen
van ziekten en doden (en eten) een groot percentage van inheemse fauna op, hetgeen
veel ernstigere gevolgen heeft voor de lange termijn.

Ook kan men bij veel dieren constateren dat beweging noodzaak op basis wetenschappelijke
data , per definitie , minimaal is. Denk bijvoorbeeld aan de slang als huisdier.
Sommige mensen vinden dat vreemd of zielig, echter een slang leeft in de natuur
veelal onder veel zwaardere omstandigheden waarbij wisselende klimatologische omstandigheden,
druk van predatoren, concurrentie en voedselschaarste de kwaliteit van leven behoorlijk
beïnvloedt.
In gevangenschap zitten deze dieren inderdaad begrensd , maar er wordt voorzien in
de meeste andere behoeften waardoor ook de dieren minder beweging vereisen. Sommige
slangen leggen in een heel jaar bijvoorbeeld minder dan 15 km af en kunnen ook daar,
letterlijk weken roerloos liggen.

Een ander veel gehoorde leuze van de activist is dat mens en dier niet samen horen
te leven zoals dat heden te dagen gebeurd. Een dier zou dus geen plek hebben in die
mensenwereld.
Ook hier druist het in tegen wetenschappelijk, beschikbare data.
Mens en dier zijn al sinds de prehistorie aan elkaar gelinkt en in sommige gevallen
heeft het zelfs de evolutie van beide soorten beïnvloed.
Een groot aantal soorten is steeds meer in de nabijheid van mensen gaan leven en
hebben er in sommige (extremere( gevallen voor gekozen, als men dat zo kan stellen,
dat er een wederzijds voordeel is om met die mensen op te trekken. Hierin ligt het
beginsel van de domesticatie. We zien dit o.a. terug bij dieren als hond, kat, rund,
paard en kip.
Onderzoek heeft zelfs uitgewezen dat de evolutie van mens en hond zeer sterk van
elkaar afhankelijk is geweest en dat mogelijk zelfs de eerste vorm van spraak is
ontwikkeld uit een behoefte om met dieren te communiceren.
Ook het hebben van "huisdieren" is al duizenden jaren oud. In de tijd van de Egyptenaren
werden veel dieren gehouden en extreem goed verzorgd. Iets dat zich vanaf dat moment
meer en meer is gaan ontwikkelen over de gehele wereld.

Mensen hebben zich als zolang zij bestaan contact gehad met dieren, in sommige
gevallen voor voedsel, hetgeen ons maag en darmkanaal ook bevestigd, maar veelvuldig
ook voor gezelschap.
Dat laatste met name is iets dat in de laatste paar honderd jaar een rol is gaan
spelen in de maatschappij.
Dieren die veel werden en nog steeds worden gehouden waren per definitie rustig en
vriendelijk, eenvoudig te "trainen" en relatief makkelijk in leven te houden.
Pas sinds het einde van de jaren zeventig van de vorige eeuw begon men zich meer
te bekommeren over het welzijn van dieren.
Vanaf deze periode zien we ook het ontstaan van organisaties die zich met
natuurbescherming bezig zijn gaan houden.
Vanuit een meer holistisch oogpunt kunnen we juist stellen dat mens en dier aan
elkaar verbonden zijn of tot elkaar veroordeeld zijn afhankelijk van de bril waardoor
je kijkt, maar het feit blijft dat we dus samen de aarde delen en nog (hopelijk)
heel lang van elkaar afhankelijk zullen zijn op de meest verantwoorde wijze mogelijk.

Het laatste punt dat ik even wil aansnijden is de discussie over het welbehagen of
geluk beleving van dieren in gevangenschap, dat door veel activisten wordt betwist.
Is dat eigenlijk wel zo? Uiteraard zijn er legio voorbeelden te noemen waarbij een
dier in de nabijheid van mensen zich niet gelukkig voelt of beter gezegd, gestrest
is, omdat geluk wederom een subjectief begrip is. Lichamelijk echter zijn er wel
meeteenheden om dit vast te stellen. De aanwezigheid van het stresshormoon cortisol
of juist de aanwezigheid van het "geluk"hormoon dopamine of serotonine zijn beide
meetbaar en er is veel onderzoek naar geweest.
In veel gevallen was zichtbaar dat dieren meetbaar gelukkiger waren dan gestrest
in de nabijheid van mensen (vaak de eigenaar van een dier). Een recente studie heeft
zelfs aangetoond dat landschildpadden ook een verhoging van de serotonine spiegel
laten zien als zij geaaid worden door mensen.
Andersom werkt het zeker zo, veel mensen geven aan dat het hebben van een huisdier
hun stress niveau enorm verlaagd, ook blijken ze gelukkiger te zijn en statistisch,
langer te leven.
Ook kunnen dieren in veel gevallen zeer therapeutisch zijn en daarmee ook de gezondheid
van mensen positief beïnvloeden.
Deze aantrekkingskracht naar dieren blijkt bij een groot deel van de wereldbevolking
ook weer opgeslagen te zijn in het genetisch profiel van de mens.

Een ding staat vast, de aanwezigheid van dieren verhoogd ook de empathie van dieren
en daarmee ook de natuur. Het is cruciaal dat we die empathie niet verliezen in
een wereld waar we steeds meer problemen en uitdagingen zullen zien die de natuur
en haar bewoners allemaal beïnvloeden.
Moeten er zaken beter, zeker weten en dankzij een gematigde en inhoudelijke vorm
van activisme zijn die zaken ook aan het daglicht gekomen. Successen die in het
verleden zijn behaald zijn ook tot stand gekomen met elkaar en dankzij elkaar.
De deur dichtgooien, het respectloos bejegenen van andersdenkenden vanuit een
misplaats moreel overwicht is een destructieve route, waarbij de dieren die ze zo
graag willen beschermen aan het kortste eind trekken.

Rogier van Rossem:
Oprichter en voorzitter herpetofauna foundation
Oprichter en voorzitter natuur educatiecentrum Valleike
Board of Directors King cobra conservation
Raad van advies Save the snakes
Eigenaar Jurassic solutions
Eigenaar De Kameleon

Onderscheidingen:
animal welfare award
animal welfare appreciation award
honorary speaker european symposium of Chameleons


AlertAdvertentie

Chipnummer: 528257000058901
Diersoort: kat
Ras: Blauwe Rus
Kleur: Grijs
Geslacht: Mannelijk
Vermist sinds: 04-07-2019

Meer informatie













vraag het de dierenarts







meld hier uw vermiste of gevonden huisdier